مقالات زیست شناسی

بهداشت رمضان

همانطور که در قرآن آمده است ، هدف اصلی از روزه داری در ماه رمضان افزایش تقواست و روزه داران به نوعی برای کسب تقوا تلاش می کنند. این، تمام فلسفه روزه داری است، اما تمام تبعات این مسئله از چندین بعد قابل بررسی است که یکی از آنها تاثیرات آن بر فعالیت های بدنی روزه داران است.

متاسفانه در این مورد تحقیقات فراوانی انجام نشده است، البته در کل تاریخ اسلام، اما در سالهای اخیر محققان و دانشمندان مسلمان و حتی غیر مسلمان با تحقیق بر اثرات بهداشتی روزه داری بر بدن انسان، به نتایج جالبی دست یافته اند .

بطور کلی تحقیقات در این زمینه در دو راستا انجام شده است ، شناخت اثرات روزه داری بر انسان و تعریف الگوی مناسب بهداشتی برای روزه داری .

برای ما که در ابتدای ماه مبارک رمضان قرار داریم دانستن توصیه های بهداشتی نه تنها یک نیاز که حتی یک ضرورت است، پس بد نیست با برخی از این توصیه ها آشنا شویم.

مهمترین مسئله در مورد بهداشت ماه رمضان ، خوردن سحری و افطار مناسب است ، با این حال دیده می شود که افراد بسیاری سحری  نمی خورند. عمل این افراد تاثیرات زیادی بر فعالیت روزانه آنها می گذارد.

” از نظر تغذیه ای ، روزه بی سحری توصیه نمی شود و اینکه برخی افراد بی سحری روزه می گیرند ، محرومیت انرژی بیش از حد معمول را در فرد ایجاد می کند و بدن نیازمند استفاده از منابع چربی می شود و خوب نسوختن چربی منجربدن و آن نیز منجر به بوی بد به تولید استون در دهان ، سردرد و دردهای عضلانی می شود و فرد احساس می کند که سالم نیست .”

. در مورد مواد غذایی مورد استفاده در افطار و سحر چندین نظریه مختلف وجود دارد، با این حال تمام متخصصان بصورت متفق القول بر مصرف کشمش و خرما به جای زولبیا و بامیه تاکید دارند.

متخصصان دلیل این امر را اثرات جانبی بسیار کم این دو ماده طبیعی که سودمندترین قندهای طبیعت هم محسوب می شوند می دانند. در مورد مصرف زولبیا و بامیه و نقل و نبات در ماه رمضان باید گفت که مصرف شیرینی های مصنوعی در ماه رمضان باید متعادل باشد، چون مصرف قند در بروز بیماری های قلبی – عروقی موثر است. از دیگر   گزینه ها برای افطار می توان به شیر ، چای ، آش و سوپ اشاره کرد. استفاده از خرما ، شیرگرم یا چای برای افطار کردن باعث می شود معده به آرامی کار خود را شروع کند. استفاده از آش و سوپ در هنگام افطار هم همین امکان را برای معده فراهم می آورد.

متخصصان پیشنهاد می کنند روزه داران با غذاهای سبک افطار کنند و پس از چند ساعت شام بخورند.

در این حالت ، همانطور که گفته شده سیستم گوارشی به یکباره با حجم زیادی از غذا روبه رو نخواهد شد و علاوه بر آن با کاهش عطش انسان و آماده شدن بدن او برای انجام فعالیت های عادی ، جذب بیشتری در بدن او انجام می شود ، البته نظر دیگری هم در این مورد وجود دارد .

“صرف شام و افطار با فاصله کم باعث می شود تا فرد مدت زمانی طولانی را صرف غذا خوردن نکند و علاوه بر این صرف شام و افطار با فاصله کم باعث می شود تا فرد حجم کمتری از غذا را مصرف کند و به دستگاه گوارش فشار وارد نشود “

البته این پزشک هم تاکید زیادی دارد که پرخوری در هنگام افطار و سحر مضرات زیادی به همراه دارد. البته علاوه بر پرخوری مصرف زیاد مایعات هم می تواند برای بدن زیان آور باشد. یکی از اثرات مصرف زیاد مایعات ، بی حالی ، ضعف و درد معده است و علاوه بر آن این مایعات به همان سرعت که جذب می شود، دفع میشود.

به جای آن ، متخصصان تغذیه استفاده از میوه و سبزی را در هنگام افطار وسحر پیشنهاد می کنند، چون آب موجود در آنها دیرتر جذب بدن میشود .

همچنین وجود فیبر در میوه و سبزی عاملی است که روزه دار احساس سیری کند.  همچنین نیاز روزانه هر فردبه مواد قندی شصت درصد ، چربی سی درصد و پروئتین ده درصد کل انرژی می باشد و تصریح میگردد که انرژی مورد نیاز بدن در قالب گروه های مختلف مواد غذایی ( میوه و سبزیجات ، گوشت ها ، حبوبات و لبنیات ) در دو وعده سحر و افطار تامین  شود که این میزان باید در سحر بیشتر باشد.

متخصصین تغذیه همچنین استفاده از غذاهای شور ، ترشیجات و نمک را ، بویژه در سحر مضر می دانند و این چنین اظهار می کنند که:

نمک زیادی باعث افزایش فشار خون و احساس تشنگی می شود ، به این ترتیب ضمن کاهش خاصیت ارتجاعی رگ های خونی ، سدیم بیشتری به همراه مقادیری کلسیم دفع می شود و خطر ابتلا به پوکی استخوان در روزه داران افزایش می یابد. “

توصیه های ضروری :

چندین توصیه بسیار مهم در مورد الگوی تغذیه در ماه مبارک رمضان :

– بین افطار و خواب ، آب کافی بنوشید تا مانع کم آبی شود.

– در هنگام شام سبزی کافی مصرف کنید و میوه ها را نیز ساعاتی پس از غذا مصرف کنید.

– از مصرف زیاده از حد قند و غذاهای شیرین بپرهیزید.

-از مصرف غذاهای تند و ادویه دار اجتناب کنید.

-قبل از خواب و بعد از سحر مسواک بزنید ، بیش از دو بار یا حتی بیشتر ، اگر امکان دارد.

نمایش بیشتر

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
بستن